Lýsing

  • Kykmyndir
  • Lesarabrøv
  • Tíðindi
  • Tingarbeiði

Landsstýrið fer nú eftir 1,4 milliard í samhaldsfasta

Fólkaflokkurin hevur í mong ár ynskt at avtaka Samhaldsfasta. Í undanfarna valstríði duldi flokkurin hetta tó væl. Ístaðin førdi flokkurin fram, at hann vildi bjóða skattafrítt útgjald úr Samhaldsfasta, hóast flokkurin visti, at hetta fór ikki at verða framt í verki – tí als onki boð var uppá, hvussu hetta skuldi fíggjast. Hetta sæst eisini aftur í samgonguskjalinum. Onki skattafrítt útgjald...

Virkin flokkur í andstøðu

Tingbólkur Tjóðveldis á fyrsta tingfundinum eftir løgtingsvalið 31. august 2019. Hjartaliga tillukku við valinum, Høgni , Bjørt, Kristina, Beinta Hervør , og Sirið. Vit eru errin av tí vit fingu framt í samgongu. Vit fara at føra ein virknan andstøðupolitik til frama fyri land og fólk.

Hjartans tøkk kæru veljarar!

Valúrslitið gjørdist ikki tað, sum vit høvdu vónað, men ymiskir møguleikar eru fyri samanseting av eini komandi samgongu. Komandi dagarnar fara samráðingar at avgera, hvør fer at stjórna Føroyum næstu 4 árini 🇫🇴 Hjartaliga takk til øll tykkum 6127, ið valdu Tjóðveldi. Ein serstøk tøkk til øll tykkum 346, ið valdu meg persónliga. Hvør einasta atkvøða var avgerandi. Eri ómetaliga...

Hjartans tøkk kæru veljarar!

Av hjarta takki eg tykkum mongu um landið alt, sum stuðlaðu Tjóðveldi á løgtingsvalinum. Ein serstøk tøkk til tykkum 406, ið stuðlaðu mær persónliga. Eri so inniliga takksom fyri hvørja einastu atkvøðu. Álit tykkara er styrki mín og okkara!   Hjartaliga tillukku ynski eg tykkum, sum vórðu vald, og tykkum, sum ikki rukku um tinggáttina, men vísti áræði og vilja at vera partur av einum livandi...

Skulu vit byggja víðari – ella skulu onnur sleppa at bróta niður aftur?

Í dag fellur avgerðin.  Tá valhølini eru latin aftur í kvøld, hevur hvør einasta atkvøða gjørt av hvørjar Føroyar vit vakna til í morgin.   Vit standa við eitt vegamót. Tí søguliga nógv er bygt upp hesi seinastu 4 árini. Ongantíð áður hevur ein stjórn í Føroyum framt so nógv av tí, sum stóð í samgonguskjalinum.   • Stórt undirskot er vent til stórt yvirskot á fíggjarlógini •...

Betri busssamband og fleiri pendlarapláss

At koyra buss, er betri fyri umhvørvið, enn at ferðast í einkarbili. Í bussinum ber harumframt til at slappa av ella at fáa sær eitt gott prát við onkran annan ferðandi.   Broytta undirstøðukervið, færri sjóleiðir og fleiri tunlar færa at gera, at bæði vinnan, ferðavinnan, privatkoyring og almenn koyring fara at at broyta ferðamynstrið munandi, og m.a. fer talið av pendlarum at økjast munandi....

FISKIVINNUNÝSKIPANIN ER GRUNDGÓÐ – NÚ ER IKKI AT BOGNA

Vit hava tikið fyrsta stigið at nýskipa fiskivinnuna. Men enn eru vit ikki komin á mál. Vit skulu lurta eftir og taka sjónarmið við frá bæði frøðingum og vinnufólki. Uttan at skala ognarrættin hjá Føroya fólki, sjálvsagt. Tað er so sera týdningarmikið, at løgtingið ikki bognar fyri trýsti, men stendur fast við prinsippið, at hetta er okkara fiskur – tað mugu vera okkara reglur.   Eitt ár er ov...

Føroyar sum súkkluland

“Tey koma úr ymsum londum sum Taiwan, USA, Kanada og Onglandi, og tey skilja ikki, hví vit ikki altíð hava súkklað í Føroyum”; sitat úr Atlantic Review 3/2019 frá súkkluútleigara fyritøkuni Rent a bike, ið hjúnini Berit Unn Petersen og Bartal í Gongini eiga og reka. Eitt av teimum 17 heimsmálunum hjá ST snýr seg um góða heilsu og vælveru, og at øll fólk í øllum aldri og í øllum londum skulu...

Eg havi ein dreym…

Martin Luther King segði í 1963: “Eg havi ein dreym um, at ein dag í Alabama, fara smáir svartir dreingir og svartar gentur at taka í hondina á smáum hvítum dreingjum og hvítum gentum, sum systrar og brøður”   John F Kennedy hevði í 1961 eisini ein dreym, hann segði: “kæru landsmenn, áðrenn 1970 fara vit at senda eina rakett av støðini í Houston til mánan, sum er 390.000 kilometrar burturi....

Sjálvandi áseta tíma lágmark

Sum einasta kvinnuliga valevni fyri Tjóðveldi, búsitandi í Eysturoy, vil eg siga mína áskoðan um tað at áseta tíma lágmark fyri eitt nú dagstovnaøkið og eldraøkið.   Tað eigur at vera ein rættur, hjá eitt nú børnunum og teimum eldru, at hava ein góðan og lívgevandi gerandisdag. Fyri at tryggja hetta er neyðugt, at stovnarnir hava nóg mikið av starvsfólkum.   Nevndu økir liggja hjá...

Føroyar fyri alt fólkið

Um Havnin hevur tað gott, hava Føroyar tað gott, sigur okkurt valevni.   Eg sigi, um fólkið hevur tað gott, hava Føroyar tað gott.   Fólk við lágum og meðalinntøkum mugu fáa meira burturúr at vera á arbeiðsmarknaðinum. Tí eiga tey at fáa ein skattalætta ella ein frádrátt.   Heilsurøktarar, heilsuhjálparar, sjúkrasystrar, skrivstovufólk, krambafólk, reingerarfólk og onnur, merkja at...

Til lukku Stakkavík KG 748 – Tit hava ongan kjans

Eg havi við gleði og áhugað fylgt við hesum glastrevjabátinum Stakkavík KG 748 seinasta góða árið. Her eru tveir ungir garpar, sum hava skaffa sær atgongd til ein bát, og hava kastað seg út í fiskiskap. Skiparin er 28 ár, er mær fortalt.   Og teir hava gjørt tað sera væl; 8.000 pund, 10.000 pund og enntá meir hoyra vit javnan. Nógvur fiskur er at fáa, men teir fáa allíkavæl eitt sindur meira...

Orkar tú? Vit orka!

Tá eg sat sum nevndarformaður í SEV fyri góðum 10 árum síðan, settu vit nýggja kós fyri felagsskapin, sum bygdi á varandi orku. Sambært umsóknini hjá okkum tá, hevur SEV síðani bygt vindmyllulundina í Húsahaga, men enn er langt á mál. Nóg mikið er tosað, nú er tíðin komin at fara til verka. Her eru míni boð uppá, hvussu vit koma...

SJÁLVBJARGIN, SAMHALDSFØST OG GRØN KÓS ER BJØRT FRAMTÍÐ!

Skulu vit halda fram á einari grønari, samhaldsfastari og sjálvbjargnari kós, har vit tryggja, at øll sleppa við í vælferðina og fáa sín lut í stóru framgongdini? Ella skulu vit rulla nýskipanir aftur, og lata ríkidømið og møguleikarnar miðsavnast á alt færri hondum? Valið er avgerandi, og valið er títt – hvørjar Føroyar vilt tú hava? Mær dámar einki orðavas við gyltum vallyftum, har lítil...

Hví skilja vit ikki meiri burturkast?

Hendan spurningin fái eg ofta. Sum forkvinna i Náttúru- og Umhvørvisnevndini havi eg  arbeitt við hesum, síðani eg kom inn í Tórshavnar Býráð og tað geri eg framvegis nærum hvønn dag. Men hetta er ikki eitt einfalt mál. í dag verður longu nógv burturkast skilt á brennistøðini OG vit skulu skilja enn meir. Ein fortreyt fyri at røkka málinum um størri endurnýtslu er at fáa tættari samstarv millum...

Loft í pípunni

Tað var ein hugsjónarlig orsøk til at tjóðveldismenninir Erlendur Patursson og Petur Reinert, sum fiskimálaráðharrar, fluttu fiskimørkini út á 12 og 200 fjórðingar – ávikavíst í 1964 og í 1977. Í bassenginum undir hesi miklu havleið skuldi búskaparliga grundarlagið undir tjóðini og komandi føroyska statinum tryggjast. Afturat hesum løgdu teir dent á, at tilfeingið varð umsitið burðardygt...

Makrelrættindi okkara í vanda – vit mugu krevja rætt til at røkja okkara áhugamál

Føroyar eru vorðnar ríkar av uppsjóvarfiski. Hesum vil neyvan nakar seta seg ímóti. Og vónandi fara Føroyar í mong ár afturat at fáa stórar partar av samlaðu fiskirættindunum av uppsjóvarfiski. Men ongin gevur okkum hesi rættindi – tað eru vit, sum mugu berjast fyri teimum. Og rættindi, sum Føroyar hava tikið fyri givið í makrel-semjuni við Noreg og ES, standa nú fyri hóttan.   Grønland kann...

TAÐ SKAL LOYSA SEG HJÁ PENSJÓNISTUM AT ARBEIÐA

Pensjónistar hava fingið søguliga stóra hækking í pensjónini seinastu 4 árini. Eisini er mótrokningin millum hjún tikin burtur. Men mótrokningin, tá arbeitt verður, skal nú broytast. Tí tað skal altíð loysa seg at arbeiða – eisini hjá pensjónistum. Pensjónin er betrað Stakur pensjónistur uttan aðra inntøku hevur nú minst 1.500 kr. – eftir skatt – meira at liva av um mánaðin, enn tá...

Kortmyndugleikin er nú føroyskur

Í ár hátíðarhalda vit eisini, at Merkið verður 100 ár. Tíðarrenningin hjá kortinum á føroyskum hondum byrjar nú, 100 ár aftan á. Nú bróta vit aftur upp úr nýggjum og laga nýggjar varðar. Tað er gleðiligt, at Føroya Løgting samtykti at yvirtaka bæði land og sjókortini. Yvirtøkan av kort- og landmátingarmyndugleikanum er ein týdningarmikil yvirtøka. Hetta er tíðandi partur av bæði...

Stórar verkætlanir, jú – tær røttu!

Grøn orka loysir seg. Tá vit eru komin á mál við at útbyggja grønu orkuna, hava vit eina loysn, sum er góð fyri umhvørvið, sum ger okkum leys av oljuinnkeypi, og sum gevur okkum støðuga, effektiva orku – nógv effektivari enn í dag. Men tað krevur íløgur! Vit skulu seta upp tríggjar stórar vindmyllur um árið komandi 10 árini. Vit skulu útbyggja vatnbyrgingar til at taka ímóti allari orkuni, vit fara...

ØLL SKULU FÁA MEN ONGIN SKAL BETALA

Ábyrgdarfull búskaparstýring er lykilin til meira vælferð. Men hetta tykjast fleiri at hava tveitt fyri borð í valstríðnum. Boðskapurin er, at øll skulu fáa, men ongin skal betala. Tað gongur væl í Føroyum. Vit hava arbeiði til allar hendur, tað er ríkiligt til av pengum og allir búskaparligir pílar peika rættan vegin. Men tað merkir ikki at alt er gott. Vit hava tørv á at gera samfelagið munandi...

ØLL BØRN FRÍKORT TIL FRÍTÍÐARVIRKSEMI Í FØROYUM

Børn og ung hava ómetaliga stóra gleði av, at kunna ganga til ymiskt frítíðarvirksemi. Nógvir eru møguleikarnir. At ganga til ítrótt, í musikkskúla, til sjónleik, skótar v.m. Hetta er týðandi partur av trivnaði og menning hjá øllum børnum. Har læra børn okkara mangt – ikki minst at arbeiða saman við øðrum, at ongin av okkum er eins, og at loysa avbjóðingar í felag. Hetta skapar trivna og...

Nýtt tjóðsavn og styrkt søvn um landið

Vit eiga at hugsa nógv meir um minnið og søgu okkara, tjóðsavn og søvnini kring um landið.   Flest allar framkomnar tjóðir hava gott tjóðsavn, ið goymir landsins søgu og ber okkara ungu sum eldri hana. Ofta eiga tjóðsøvnini teir týdningarmestu bygningarnar í høvuðsstøðum kring um í heiminum. Tá tosað verður um at styrkja og menna tjóðina, so er tjóðsavn onki aftari enn...

JALLARÍKI FYRI TEY FÁU?

Dysturin um fiskatilfeingið, sum hoyrir Føroyum til, er ein dystur um milliardir av krónum. Fyri ein stóran part byggir okkara vælferðarsamfelag á hesi virðir. Tí hava vit skyldu til at skipa okkum, so bæði samfelag og vinna fáa sum mest burturúr. Nýskipanin er ikki lýtaleys, men hon tryggjar, at fiskurin er ogn Føroya fólks, at stovnsrøkt og burðardygd eru sett í hásæti, at ræðisrætturin hjá...

NEYÐUGA NÝSKIPANIN

Tað er eitt bragd, at vit hava framt eina fiskivinnunýskipan. Hon var ein drúgvur burður, men hon var alneyðug. Í 2007 samtykti Løgtingið at siga loyvini upp hjá táverandi aktørum í fiskivinnuni til 1. januar 2018, og varð eingin nýskipan samtykt áðrenn, hevði flotin verið lagdur hendan dagin. Ognarluturin hjá Føroya fólki var staðfestur í gomlu lógini, men í praksis vóru fiskirættindini við at...

Kampurin um Føroyar

Skal svimjandi tilfeingið vera ogn okkara alra, – ella skal fólkið, umvegis politisku skipanina, luta tilfeingið út í gávubrøvum til nøkur fá okkara? Hesum stóra spurninginum skal núverandi eigarin – Føroya fólk – taka støðu til og svara leygardagin.   Løgtingsvalið leygardagin verður avgerandi fyri, hvørja leið Føroyar fara tey næstu árini. Umframt yvirskipaðu stjórnarmálini er...

Trygg leiðsla og 0% frávera í 11 ár!

Síðani eg gavst sum borgarstjóri á Sandi, havi eg havt tingarbeiðið sum yrki burturav. Skal tingarbeiðið útinnast til fulnar, er einki at ivast í, at tað krevur heilan huga. Síðstu fýra árini sum løgtingsformaður hava verið ómetaliga spennandi og krevjandi arbeiði. Javna støðan millum andstøðu og samgongu hevur ávirkað stevið í tingarbeiðinum. Og tað hevur javnan kravt eina sjónliga og...

Nú ríður tú lágt, Bjørg Dam!

Góða Bjørg, ikki hevði eg væntað av einum kvinnuligum politikara sum tær, at tú, móti betri vitandi, fór at bera slíkan rangan vitnisburð ímóti mær. Men sjálvandi, val dysturin er um at koma í hæddina, so tá galda ivaleyst allar snildir. Tú veit fullvæl, at avgerðin um at tyrva grótið úr Sandoyartunlinum, eins og valið av staðseting fyri arbeiðinum sunnanfyri Velbastað, er tikin eina og aleina av...

Javnsettar møguleikar fyri allar borgarar

Vit vilja skapa eitt samfelag, har rúm er fyri øllum, og har hvør einasti borgari fær møguleika at skapa sær eitt gott lív út frá egnum fortreytum og egnum ynskjum. Hetta er eitt av 8 hjartamálum, eg havi valt at seta fokus á til Løgtingsvalið. Uppgávan er at geva orðunum dygt innihald. “Øllum borgarum skulu tryggjast javnrættindi. Hvør einstakur skal eiga møguleikan at smíða sær eitt eydnuríkt lív...

FØROYSKA TJÓÐIN ER IKKI FULLBORIN UTTAN FULLVELDI

Men hvat er fullveldi? Ífylgi sprotanum merkir fullveldi, at: “(løgfr.) tað at hava fult ræði á viðurskiftum sínum, fullræði, sjálvræði, politiskt fullveldi; Ísland fekk fullveldi í 1918 [da. suverænitet]” Eg vildi meint eitt sera ófarligt orð. Men óalmindeliga neyðugt, skulu vit fáa virðing sum tjóð ímillum tjóðir. Men hvussu er hetta orðið so blivið til tað trøll, ið so nógvir...

Undirstøða

Eftir fýra árum við fýra víkiplássum og einari vegøksl.   Ymiskt er hvussu orðið samfelag verður tulkað, men onkursvegna er tað í slekt við orðið samhaldsfesti. Alt eftir hugsjónarligari løðing, gjalda vit skatt til okkurt, sum vit ynskja at fremja í felag. Í stóran mun snýr tað seg um basalar funktiónir, sum øll fáa gagn av – onkursvegna. Undirstøðuna, ið aftur gerst grundarlagið...

Fiskivinnan í Norðoyggjum

Tjóðveldi hevur knúst fiskivinnuna, drigið alt úr økinum, og nú hevur vinnan ikki bara verri tilverugrundarlag, hon hevur mist sítt tilverugrundarlag. Og norðoyatingfólk hava bara hugt at og bert arbeitt fyri miðstaðin o.s.fr….   Nei, øll tøl vísa, at fiskivinnan í Norðoyggjum hevur havt stóra framgongd, og nógv størri lutfalsliga framgongd enn í restini av landinum. Nógv best gongst í...

Tað skal loysa seg at liva

Ídnaðarkollveltingin hevur í stóran mun skapt okkara samfelag, og harvið skapt hvussu vit skipa okkara arbeiðsmarknað. Við tí eisini gerandistreytirnar hjá foreldrum, ikki minst hjá børnum. Vit kunnu ikki sum politikkarar alsamt stríðast fyri, at fáa fólk at arbeiða fleiri tímar, um kostnaðurin á hesum er familjulívið. Sjálvandi skal tað loysa seg at arbeiða, men tað skal sanniliga eisini loysa seg...

Føroyingar eiga fiskin

Sum kvinnuligt tjóðveldisumboð búsitandi í Eysturoy, ynski eg at bera fram mína áskoðan, um hvør eigur fiskin í havinum, og hvussu eg haldi, at fiskivinnan eigur at skipast. Henda greinin handlar ikki um menningarkvodur og uppisølu. Eysturoyggin er eitt av kraftmiklastu fiskivinnuøkjum í Føroyum, og tað hevur avgerandi týdning fyri bygdir, býir og tað fólkið, ið her býr, at fiskivinnan kann virka og...

Sterkari lokalt fólkaræði fer at savna tjóðina aftur

“Eg vil arbeiða fyri: Sterkari lokalum fólkaræði kring landið”, stendur á mínum postkorti, ið eg býti út til fólk. Men hvat merkir hetta? Jú, samstundis sum nógvar smærri kommunur hava lagt saman í størri eindir, oftani saman við einari, ið longu var sera stór; so hava vit samstundis eisini flutt mestsum alla okkara ávirkan, langt burtur frá smáu økjunum. Tí eru í dag nógv av hesum smáplássum,...

Tónleikur – eitt altjóða mál

Í gjár var fyrsti skúladagur í Tórshavnar musikkskúla og tey, sum eru so heppin at sleppa at ganga har, fingu í nýggjum glæsiligum hølum tímatalvuna fyri komandi skúlaárið. Tey, sum ikki eru sloppin framat í musikkskúlaskipanini kundu í gjárkvøldið royna at tryggja sær eitt pláss á kvøld- og ungdómsskúlanum. Men er bíðirøðin long í musikkskúlanum, er ikki sørt frægari á kvøldskúlanum. At...

Ferðavinnan

Hetta eru mínir tankar um eina menningarætlan fyri ferðavinnuna, og hvussu loysnir kunnu finnast á avbjóðingunum vinnan hevur við sær.   Um vit tóku 200 krónur í umhvørvisgjaldið frá teim umleið 100.000 ferðafólkunum, sum vitja her á landi í ár, og væntandi tey komandi árini, so koma 20 miilliónir inn árliga, og 100 milliónir eftir 5 árum.   Hesin peningur kundi farið til bæði menning og...

Frá oljunýstlu til grøna orku

SEV setti sær í 2014 fyri, at øll el-framleiðsla í Føroyum skal vera grundað á varandi orkukeldur í 2030. Longu nú ber til at siga, at málið kann røkkast, tí stundum standa vatn og vindur fyri helminginum av el-framleiðsluni. Mál eru eisini sett um, at húsarhald skulu leggja um til grøna orku, og at flutningur á landi skal gerast grønur við t.d. el-bilum. Haraftrat eru skip og flogfør ein stór...

Bólkur 5 skal skipast av nýggjum

Tað skal gerast nógv einfaldari at bólka útróðrarbátar í bólki 5, tað eru útróðrarbátar undir 15 tons, í fullriknar og ófullriknar útróðrarbátar – ella útróðrarmenn, alt eftir hvussu tað verður skrúvað saman. Fyri at fáa eitt A-loyvi í bólki 5 eigur tað at vera nóg mikið at lata eina váttan við trú og heiður um, at ein livir av útróðri og lýkur treytirnar fyri hjáinntøku. Vísa...

Hospice

Møguleikan at doyggja i frið. Okkum tørvar eitt hospice her i Føroyum. Sum støðan hjá doyggjandi er i dag so er sjáldan møguleiki hjá okkum at velja hvar vit vilja doyggja.   Vit fara øll at doyggja, tað er fakta ! Støðan er tann at fleiri eldri sum eru doyggjandi, og búgva á røktarheimum, koma á sjúkrahús tá tíðin er komin. Eg veit, at nógv eru sera hørm um tað. Ein orsøk til at tey vera flutt...

Pedagogøkið má styrkjast!

Tá nú nærum øll børn ganga í barnagarði ein part av sínum barnaárum, er umráðandi, at teimum verða tryggjað fakliga væl fyrireikaði fólk, sum kunnu vera um tey, meðan tey eru á stovni. Sum er, er tað ov tilvildarligt, hvussu hetta økið verður raðfest. Havi tosað við barnagarðsleiðarar á bygd, sum siga, at hjá teimum stendur væl til: normeringin av pedagogum er full, og biðja tey kommununa um...

Parkering og ferðslan í Havnini eru ein ruðuleiki

Í ára vís havi eg, sum partur av býráðnum í Havn, har eg havi virkað m.a. sum forkvinna í teknisku nevnd og í byggi- og býarskipanarnevndini, heitt á útinnandi og lóggevandi valdið í landinum,  t.v.s. Landsstýrið og Løgtingið, um at fáa útvegað kommununi heimildirnar sum skulu til fyri at kunna skipa parkeringsviðurskiftini í býnum á skynsaman hátt. Hetta hevur tó tíverri verið sum at tosa fyri...

Vit skulu hava vinir, ikki eigarar

Og vinir mugu vera í sambandi! Vit mugu hava ferðasamband við strandatjóðirnar kring okkum. Skotland og Stóra Bretland eru púra uppløgd lond at hava sjóvegis samband við. Og lat meg siga beinavegin, at tað er ikki vist, at marknaðarmekanisman er besta amboðið her. Høvuðsendamálið við farleiðini kann ikki vera, at tann sum røkir rutuna, Smyril Line, Strandfarðaskip Landsins, ella annar, fær yvirskot....

Tóm lyfti og tala til búrhundin

Í grein á VP undir yvirskriftini ”Sjóvinnustýrið skal vestur aftur” lovar Jørgen Niclasen ymiskt. Hann lovar millum annað at flyta Sjóvinnustýrið vestur aftur, um hann sleppur fram at valdinum aftur. Tað havi eg og henda samgongan eisini lovað og roynt okkara besta at halda. Og vit fara eisini at halda hetta lyftið minst líka væl sum Jørgen. Men um hann klárar at flyta Sjóvinnustýrið vestur aftur...

Komandi Løgting má avgreiða ein nútímans bústaðarpolitikk!

Ein av stóru avbjóðingunum í dagsins samfelagi er at fáa skipað ein nútímans bústaðarpolitikk, ið m.a. kann lofta verandi bústaðarneyð.   Í vanligum førum er tað grundleggjandi ábyrgd hins einstaka at útvega sær og sínum ein hóskandi bústað. Men eins sjálvsagt er tað eisini, at samfelagið, t.v.s. landið og kommunurnar, skulu skipa góðar og nútímans karmar, sum lata upp fyri hesum...

Hevði tú trúð tí?

Tað ber til at seta sær mál. Tað ber til at leggja leiðir fyri framtíðina. At fremja tað í verki saman. Og tað skapar so ómetalig úrslit og møguleikar fyri okkum øll – sum einstaklingar, samfelag og tjóð. Hevði tú trúð tí, hvussu nógv er broytt? Og hevur flutt samfelagið til frama fyri okkum øll, seinastu fýra árini? Tað eru bert góð 4 ár síðani, at meirilutin á løgtingi sendi fólk til...

Harðskapur móti kvinnum og børnum

Í vikuni var grein í Sosialinum um Kvinnuhúsið, sum skal hava nýggjan leiðara. Kvinnuhúsið er karmur um ein sera sárbaran bólk. Kvinnur og børn, sum hava veri útsett fyri harðskapi.! Mytur um harðskap Nógvar mytur eru um hesar kvinnur og teimum, sum tær liva saman við, ella hava liva saman við. Ein er til dømis, at hetta eru fólk, ið lágum løgum av samfelagnum. At kvinnan er kúga, og at maðurin er...

Vit mugu taka rættin til egið land

Í fýra ár gjørdi eg áhaldandi donskum politikarum og fjølmiðlum greitt, at Føroyar eru ogn hjá føroyingum og ikki danska statinum, og at heimastýrislógin og uttanríkispolitiska heimdildarlógin binda okkum niður í altjóða samfelagnum. Búskaparliga grundarlagið undir føroysku vælferðini skapa vit sjálv burtur úr tí tilfeingi, vit hava, og evnunum at framleiða vørur úr tilfeinginum og selja tær. Tí...

§ 7c, stk. 1

Fyri alt í duldum hekk, sungu vit í kirkjuni í morgun, og mær kom til hugs gamla orðatakið: “Skoða ikki hundin á hárinum.” Miðlaðar kykmyndir við tútbrølandi kandidatum, sum gráta um seg sjálvi ella hvønnannan, seta harðliga at høvdinum. Alt brúkt í royndini at fáa ræðið á landinum aftur, til tess at hjálpa teimum múgvandi og vælbjargaðu. Eyðnast hesin lippandi og táravætti marsjurin...

Føroyskur landbúnaður skal mennast

Vit mugu gerast sjálvbjargin við so nógvum matvørum, sum til ber. Tì skal føroyskur landbúnaður mennast.   Vit hava føroysk epli, røtur og annað. Men tað eigur at bera til at menna føroyska landbúnaðin, so vit gerast meira sjálvbjargin við matvørum.   Eitt er at áhugin fyri føroyskari matarframleiðslu er vaksandi í øðrum londum – eitt annað er at vit sum tjóð megna at brúka tað...

Eg dugi ikki at spæla sjónleik…

Hóast eg, sum ungur, royndi meg sum sjónleikara í leikinum Gylta liðið og eisini havi verið á palli saman við Jákupi Veyhe til føstuskemt á Sandi, so má eg siga, sum er: Eg dugi ikki at spæla sjónleik. Og tað er ein rættiliga stórur bági, nú valstríðið er vorðið ein samanrunnin partur við undirhaldsídnaðin. Tí vandin er, at vit fáa Løgtingið sett av sjónleikarum, sum spæla sín leik, men sum...

Johan Dahl hóttir ætlanina um burðadygga streymveiting

Johan Dahl og sjónarmið hansara hótta ætlanina um burðardygga streymveiting. Á almennum veljarafundi í Smæruni, sum Føroya Verkfrøðingafelag skipaði fyri hósdagin 21. aug. um samferðslu og orku, sat Johan Dahl við pallborið, sum umboð fyri Sambandsflokkin. Her segði Johan Dahl, at hann einki hevði ímóti SEV, men at hann var ónøgdur um, at eingin annar slapp framat. Hann førdi eisini fram, at tað gekk...

68%

68% av tjóðveldisatkvøðunum í Eysturoy velja síni egnu valevni frá, og lata atkvøðurnar fara til valevni aðrar staðir kring um landið, hóast hesi als ongan áhuga sýna økinum, eftir at krossurin er settur.   Valfeløgini kring landið eru súlurnar undir Tjóðveldisflokkinum, áleið soleiðis tók Erlendur Patursson til í einari samrøðu miðskeiðis í sekstiárunum. 13. august í 1966 varð...

Betri eldralív

Politisk hevur verið tosa nógv um føroyska tilfeingi, – meint við fiskin vit liva av. Eg vil nú meina, at tað eru starvsfólk við “heitum hondum”, ið eru føroyskt tilfeingi – í hvussu er, eru tey okkara mest týdningarmiklasta tilfeingi tá umræður at lætta gerandisdagin hjá teimum borgarum, ið hava tørv á stuðli og hjálp í gerandisdegnum. Tað eru uml. 1.000 ársverk á eitt nú eldraøkinum....

Sigoynarin

Í stóran mun snýr politikkur seg um at virka til frama fyri fólkið í landinum eftir framlítandi hugsjónum, og skal tað bera til, er støðugur tørvur á einum yvirskipaðum stjórnmálsligum karmi. Vit hava roynt amtið, har onnur tjóð sat fyri øllum valdinum. Tað var ongin succés. Dynamikkurin lá smokkaður í mýrulendinum. Stríðsárini rivar fyri eygunum, og hóast fólkaatkvøðuna fingu vit...

NÆSTA STIG HJÁ METTE

Tá Mette Frederiksen varð spurd, um Danmark fór at selja amerikanarum Grønland, svaraði hon, at tankin var absurdur, tí Danmark eigur ikki Grønland. Tað gera grønlendingar. Hugaligt var at hoyra hana staðfesta, at grønlendingar eru tjóð við sjálvsavgerðarrætti til at ráða yvir egnum landi, og at Danmark ikki bara kann selja heimsins størstu oyggj. Næsta stig hjá donsku stjórnini, nú stórveldini vilja...

UMSORGAN FYRI UMHVØRVINUM – TAKK! Alilaksurin – havsins búrhøna!

Vinnan tosar nógv um vøkstur og føroyska alivinnan er einki undantak. Í Noregi er málið, at alivinnan skal fimmfaldast innan ár 2050. Vit kunnu ikki bara tosa vøkstur og ikki bøta um atlitið til havumhvørvið. Eitt av mínum hjartamálum er at verja viðbreknu vistskipanina í havumhvørvinum kring Føroyar. Og tað arbeiði eg fyri sum valevni fyri Tjóðveldi til komandi Løgtingsval.   FØLSK...

Kommunurnar eru krummtappurin í útbyggingini av samfelagnum

Tí var tað sera hugstoytt at hoyra valevnið hjá Framsókn í kvf, og eftirfylgjandi lesa hansara lesarabræv í miðlunum, har hann boðar frá at kommunurnar skulu avtakast. Hetta er ein stór háðan og niðurgerðing av tí val arbeiði menn og kvinnur hava lagt í kommunala arbeiði seinastu 100 árini. Kommunurnar hava útbygd samfelagið til eitt samfelag, sum í dag eru millum heimsins bestu. Hugsa bara um skúlar,...

VIT ERU OV VAKSIN TIL AT SÚKKLA VIÐ STUÐULSHJÓLUM

Vit eiga at gerast sjálvstøðug ongantíð ov skjótt. Fleiri orsøkir eru til tað. Fyrst og fremst hevur tað týdning, at tað er samanhangur millum heimild og ábyrgd, at vit standa fult og heilt til svars fyri tær avgerðir vit taka. Fyri tað næsta, at vit sleppa at luttaka í teimum samstørvum vit vilja, og sum vit meta eru gagnlig fyri at menna føroysku tjóðina enn meira. Ta myndina eg havi av føroysku...

Soleiðis loysa vit bústaðartrotið og byggja kring alt landið

Bústaðartrotið skal loysast sum skjótast. Tí ovurstórur tørvur er á fleiri bústøðum í Føroyum. Vit eru nú um 52.000 íbúgvar, og fólkavøksturin heldur áfram. Tað er tí alneyðugt at fáa til vega fleiri bústaðir til ein rímiligan kostnað, ið fólk megna at rinda – og bústaðir, ið nøkta tann ymiska tørvin, ið er. Eisini skal vera møguligt at byggja kring alt landið – og tað ber væl...

Grønari Føroyar

Sum valevni hjá Tjóðveldi, er mín áskoðan, at vit í Føroyum eiga at slóða kós fyri at menna grøna orku og avmarka dálking. Eg eri vís í at vit øll hugsa um vandan við dálking av okkara náttúru, og at vit eru samd um, at vit hava eina skyldu mótvegis okkara náttúru og ikki minst okkara børnum og barnabørnum, at fara betur um skapanarverkið. Í rættuliga nógv ár, hava serfrøðingar og granskarar...

Kvinnur við bróstkrabba fáa framvegis stak góða viðgerð

Ætlaði mær ikki at brúka ávísar sjúklingabólkar sum agn í valstríðnum, men haldi ikki, at pástandurin frá Anniku Olsen og Sámal Hanna Lognberg um, at afturstig eru í viðgerð av bróstkrabba, skal standa ósvaraður. Eg eri samdur í, at íslendski serlæknin, sum hevur røkt bróstkrabbaviðgerðina, er ein dugnaligur lækni og eg eri ósamdur við nevndu valevnum um, at tað eru afturstig í viðgerðini...

Trump

Danir hava ikki verið eiðasørir sum kolonialistar. Umframt hjálondini í Norðurhøvum, Ísland, Grønland og Føroyar, lógu teir á lutum í Vesturindiu, Afriku og Asiu. Caribisku oyggjarnar – St. Thomas, St. Jan og St. Croix – vórðu seldar USA í 1917 fyri 25 milliónir dollarar og Ísland hevði somikið av tjóðskaparligari sjálvsvirðing, at teir skipaðu seg sum lýðveldi í 1944. Hjálondini í...

Tjóðveldi um alt landið

Tórshavn august 2019 Sandavágur august 2019 Giljanes august 2019 Hestur august 2019 Velbastaður august 2019 Velbastaður august 2019 Syðradalur á Streymoy august 2019 Toftir august 2019

Útoyggjarnar doyggja

Um ikki vend kemur í, fara útoyggjarnar at doyggja út. Tađ eru ikki nógv fólk, sum búgva á útoyggjumum longur og talið minkar hvørt ár. Hví, spyrja nógv fólk á meginlandinum. Svarið er heilt einkult – tađ er einki at búgva í. Tey flestu húsini eru blivin til summarhús Og tađ ber ikki til at byggja nýtt. Tí at bankanir vilja ikki geva fígging, til at byggja úti á útoygg, tí tađ er...

Arbeiðsumhvørvi fyri ung

Hóast vit búgva í einum av heimsins ríkastu londum, eru vit í Føroyum ikki komin á mál við at tryggja ungum eitt nøktandi arbeiðsumhvørvi. Sjálvt um okkara arbeiðsumhvørvislóg er gjørd eftir sama leisti sum hinar norðurlensku, og hevur serligar ásetingar um arbeiðsumhvørvi hjá ungum, kunnu hesar ásetingarnar, fyri ein stóran part, ikki nýtast. Orsøkin er, at vit enn ikki hava lýst eina kunngerð um...

Vit mugu læra okkum at hugsa ørvísi

Fyri tey flestu er familjan hornasteinurin í tilveruni, meðan búðstaðurin er karmurin um tað dagliga lívið. Fyri nógv er hetta ein sjálvfylgja, men fyri eitt alsamt vaksandi tal av fólki fylla trupulleikar tengdir at óvissum búðstaðarviðurskiftum almikið. Seinastu gott trý árini eru búðstaðarprísirnir í miðstaðarøkinum eksploderaðir, og sethús eru nú vorðin so dýr, at tvær høgar inntøkur eru...

Regin

Ein tjóð stendur á fleiri lunnum, men berandi plankin er málið og mentanin. Hóast materiella vælferðin man vera trivaligari her enn flestu staðir í heiminum, bendir nógv á, at evnisbundnu virðini hava fult og treytaleyst tamarhald á okkum. Flokkarnir eru nú í neyðini farnir at kráma uppi á familjunum, og lova, við ongari fígging, tíansheldur nakrari trygd, at oysa meiri fæ og vælferð omanyvir eitt...

Øll skulu við í grøna orkuskiftið!

Øll mugu hava ráð at vera við, skal grøna orkuskiftið eydnast! Vit vilja tryggja eina bíliga fígging, so familjur við lágum inntøkum eisini fáa ráð at fáa sær grøna hitaskipan. Grøna umleggingin er av álvara byrjað. Mong húsarhald leggja í løtuni um til grøna hitaveiting, ella fáa sær elbil. Tí tað er blivið munandi bíligari eftir at vit settu í verk skipan, har tú kanst fáa mvgið afturborið...

Tá útjaðarin hevur tað gott, hava Føroyar tað gott

Eg havi altíð verið av tí fatan, at tá útjaðarin hevur tað gott, so hava allar Føroyar tað gott. Útjaðarin er ikki bert útoyggjar, men alt uttanfyri miðstaðarøkið. Og Gjógvin millum okkara fantastiska høvuðsstað og onnur veksur bara í hesum døgum. Og tað er ikki gott fyri nakran. Vit hava nógv tey seinastu árini sæð, at miðstaðurin hevur verið nógv útbygdur. Vit eru nógv sum halda, at vit...

Valið er greitt – framstig ella afturstig

”Tú ert, tað tú gert”. Nú valstríð er, tykjast nógvir flokkar, at koma við vallyftum, ið líkjast. Men veruleikin er, at sera stórur munur er á førda politikkinum. Valið fyri framman hevur sjáldan verið meira greitt enn nú. Stórur munur er á, hvørja kós okkara land setir frameftir, alt eftir, hvørjum tú velur at geva títt álit á komandi løgtingsvali. Undanfarna samgonga – meira ósjálvbjargin...

Vit hava eisini brúk fyri alment løntum

Tað líkist ongum, at tað alla tíð verður lagt eftir alment løntum starvsfólkum. Vit skulu byggja eitt samfelag, ikki bróta tað niður. Vit hava brúk fyri bæði privat og alment løntum starvsfólkum. Hvønn dag fara fólk til arbeiðis at hjálpa øðrum, so børn og vaksin hava tað gott og trygt. Almen lønt gera onki til nyttu, siga nógvir flokkar. Men er tað nú so? Hugsa tit um, at frá tí at vit verða...

Føroyar kunnu gerast millum heimsins best talgildu lond

Fyri gott 100 árum síðan vildi Ólavur á Heygum skapa føroyingum nýggja samskiftislinju, telefonina. Fleiri høvdu ilt við at skilja týdningin av hesum møguleika, men nú ganga vit øll við honum í lummanum ella taskuni.   Talgildingin er sonn kollvelting, sum bæði kann hótta og skapa stórar møguleikar í lívi og yrki okkara. Latið okkum taka við tí góða og ansa eftir, at vit ikki lata tøknina...

Føroyska málið og mentanin

Eitt av mínum politisku hjartamálum er at virka fyri munadyggum átøkum at stimbra og stuðla undir føroyska mentan og føroyskt mál, soleiðis at vit ikki missa okkum sjálvi burtur í teirri altjóða mentanarligu flóðalduni av ensktmæltum tilfari, sum floymir inn yvir okkum úr øllum heraðshornum. Eg eri hugtikin av at hoyra heima í eini lítlari, fjarskotnari tjóð við serstakari mentan og serstøkum máli,...

Bang, so liggur tú har …

… og við eitt er lívið broytt! Ørkymlaður, óttafullur og máttleysur. Lívið broytt frá degi til dags. Javnan við stórum avleiðingum fyri familju, arbeiðsevnir og lívsgóðsku hjá einum sjálvum. Henda lagna rakar á hvørjum ári nógvar føroyingar. Og hóast vit hava sera dugnalig starvsfólk á okkara sjúkrahúsum og í heimatænastuni, so er tað ein trupulleiki, at vit ikki hava eina greiningar- og...

Seinárin av kynsligum ágangi

Tað var sera hugstoytt at hoyra djørvu kvinnuna greiða frá hennara avbjóðingum í tíðindunum í kvøld.   Takk fyri at tú torir at varpa ljós á.   Tað er ein sannroynd, at kynsligur ágangur í barnaárunum kann elva til sver seinárin. Eg hevði sjálv tann heiður at halda fyrilestur um júst hetta evnið á ráðstevnu hjá KRIS í Norðurlandahúsunum. Søgan í kvf í kvøld vísti at dømdi...

Leiðslumentanin ávirkar loysninar

SAMAN SKAPA VIT BETRI LOYSNIR eru slagorðini eg havi sett á onkrar av mínum plakatum. Slagorðini eru helst ikki serliga fangandi og innihalda ikki tey gyltu lyftini. Tó meti eg hetta sum nakað av tí týdningarmesta komandi valskeiðið og serliga um ráð skulu vera til onkur av gyltu vallyftunum. Tað er eingin ivi um, at tað er ovurhonds tørvur á almennum tænastum á øllum økjum. Eg kenni væl tørvin á...

Fólk fjølgast í Føroyum

Men fólk kring landið fáa ikki bústaðarlán. Býrt tú fáar kilometrar uttan fyri bý ella størri bygd, so fært tú ikki lán til eini nýggj hús. Tað er ikki í lagi.     Gongdin er vend, og vit eru vorðin 2800 fleiri í Føroyum hesi seinastu fýra árini.  Fólk vilja nýggju og dagførdu Føroyar. Vit hava stovnað 800 nýggj virkir, harav 210 eru íverksetarafeløg, og arbeiðið er til allar...

Líkarættur til allar borgarar, eisini til tey veikastu í samfelagnum

Vit mugu, sum eitt av heimsins ríkastu londum eisini taka nógv størri ábyrgd av okkara veikastu. Man hevur lagt eftirlønargjald omaná fleiri av teimum varandi almannaveitingunum, men ikki fyri tey, sum verða definera sum ikki langtíðar varandi, her kann nevnast fyritíðarpensjonistar, fólk við avlamispensjón og onnur. Hetta er folk sum eisini koma at røkka einum pensjónsaldri, men av tí at hesir...

Arbeiðspláss um landið alt

Øll nýggj almenn størv, har tað yvirhøvur ber til, eiga at verða sett soleiðis, at møguleiki er fyri at arbeiða í heimbygdini ella í oynni, tá høvuðssætið hjá stovninum er á meginlandinum. Tað gongur við rúkandi ferð í Føroyum, og ongantíð áður hava so nógv fólk verið í arbeiði. Í stórum parti av landinum er tørvur á arbeiðsmegi. Og bjartskygnið er stórt í vinnuni. Men, tað er eisini...

Landbúnaðurin hevur bíðað nóg leingi!

Nú er stundin komin til at fremja neyðug átøk, ið kunnu lyfta landbúnaðarvinnuna upp á eitt haldbart støði Sum húskallur og tilstundandi bóndi slepst ikki undan, at man hevur áhuga fyri landbúnaði og umstøðum tess. Og bara man lurtar eitt sindur eftir bøndrum, so hoyrir man beinanvegin, at her eru nógv viðurskifti innan føroyska landbúnaðin, ið treingja til at blíva broytt. Eg eri rættuliga...

Heimsins besta fólkaskúla

– Heldur enn sterka miðstýring skulu skúlar, skúlaleiðarar og lærarar hava størri frælsi og ábyrgd at menna skúlarnar og útinna høvuðsmálini í fólkaskúlalógini á fjølbroyttan hátt. Læraraútbúgvingin skal mennast, lærarayrkinum til heiðurs og æru, og fólkaskúlin gerast heimsins besti.   Kreativ læra er týdningarmikil Í hesum samgonguskeiðinum hava vit dagført...

Orkar tú?

Tá vit í nevndini í SEV í 2008 umrøddu nýggja kós fyri kommunala felagsskapin, og settu okkum bjørt mál um varandi orkuna, vónaðu vit, at landið fór at taka miðvísa politikkin til sín. Og landið tók orðaða politikkin til sín – á skrift. Lítið ítøkiligt av týdningi er tó hent farnu 10 árini. SEV hevur sambært umsóknini frá undirritaða, sum táverandi nevndarformanni, bygt vindmyllulundina...

Fakfelagsgjaldið skal kunna trekkjast frá

Løntakarar skulu kunnu draga limagjald til fakfelag frá á sjálvuppgávuni, og harvið sleppa bíligari í skatti. Tað verður eitt av málunum, sum eg ætli at leggja stóran dent á, vinni eg sess í Løgtinginum á valinum komandi. Ógvuliga stórur partur av føroysku løntakarafjøldini er skipaður í fakfelag, um vit samanbera við onnur lond. Tað er sera gott, men nú sæst ein vaksandi tendensur til, at fólk...

Sambandsflokkurin: Føroyingar megna onki uttan danir!

So kom formaðurin í Sambandsflokkinum einaferð enn við tíðindum um, at tað góða sum hendir fyri fólkið í Føroyum – ja, tað er orsakað av dønum. Henda undirbrotligheit er eftirhondini gjøgnumgangandi í øllum, sum Sambandsflokkurin førir fram. Vóni sanniliga ikki, at fólk trúgva hesum. Tí veruleikin er ein heilt annar. Tað er sjálvandi fyrst og fremst alt tað, sum vit øll – fólkið, vinnan,...

Eitt sjúkrahúsverk í menning- fleiri serlæknar settir

Tá ið vit tóku við á heysti í 2015, var komið at mørkum í sjúkrahúsverkinum. Serliga var tað serlæknatrotið, sum var sera álvarsamt og ein hóttan fyri okkara heilsutænastur og tilbúgving. Eitt tað fyrsta, vit settu okkum fyri var at taka serlæknatrotið í álvara. Fyrst við at hækka árligu játtanina munandi, og síðani við at seta serliga pulju av til rekrutering av serlæknum. Og tað hevur...

Hvat heilsuverk ynskja vit?

Her eru flestu flokkar samdir um at vit ynskja dygd í viðgerðini, sjúklingin í miðdepilin, ongar ella stuttar bíðitíðir og vælútbúgvið starvsfólk.   Hvussu vit røkka hesum eru tó nógv boð um..   Okkurt umboð fyri sambandsflokkin skrivar at ongin trupulleiki er at fáa serlæknar, tað er einans ein spurningur um fígging! Hetta er jú als ikki í tráð við veruleikan, hvørki her í Føroyum...

Nei, Heðin Mortensen, Tórshavnar kommuna hevur ikki sovið í tímanum.

Beint undan Ólavsøku var landsstýrismaðurin í samferðslumálum í fjølmiðlunum og róði framundir, at tað var Tórshavnar kommuna, ið “átti apuna” av málinum um grótið úr Sandoyartunnlinum, tí kommunan hevði sovið í tímanum. Tíverri var heldur ikki í hesum føri nakar kritiskur journalistikkur har til at kanna uppáhaldið og at varpa ljós á, hvørt hetta nú var sannleikin. Lat meg byrja...

Moody’s: Kredittvirðið veksur – føroyski búskapurin er nú enn tryggari og sterkari

Góð tíðindi! Eisini óhefti metingarstovnurin, Moody’s, staðfestir nú, at føroyski búskapurin er enn sterkari og tryggari nú, enn hann hevur verið í mong ár. Tí veksur kredittvirðið hjá Føroyum í dag. Føroyska ratingin fer úr Aa3 upp í Aa2. Hetta merkir, at Føroyar nú hava triðhægstu meting á altjóða stiganum hjá Moody’s, sum hevur 23 stig. Hetta er ein høg rating. Okkara búskapur er nú...

BARNAANSING – LOYSNIR SUM PASSA TIL FØROYSKU FAMILJUNA

Ongar familjur eru eins. Tí mugu vit hava fjølbroytt ansingartilboð. Og kýta okkum at tryggja familjum størri frælsi í gerandisdegnum, so familju- og arbeiðslívið betri hongur saman. Ov lítil tíð og ov nógv arbeiði ger, at familju- og arbeiðslívið ganga ov illa upp. Pengar skulu til hús, heim og at liva – nógvir pengar. Og tíðin er altíð knøpp. Samstundis tørva bæði vinna, kommunur og land...