Fiskivinnupolitikkur Tjóðveldisfloksins hevur sum høvudsmál, at ríkidømið í havinum verður umsitið sum varandi grundarlag undir føroyska búðskapinum. Hesin politikkur skal vera lívfrøðiliga og búðskaparliga sjálvberandi, og skal ígjøgnum lógina ”um vinnuligan fiskiskap” skapa tryggar karmar til vinnuna at arbeiða undir.
Hetta verður gjørt við m.ø.:
• Tillagingarskipanum, sum vinnan sjálv er við til at dagføra og stuðla, við neyvum eftirliti, so at treytirnar verða hilnar.
• Økisfriðingarnar og skotti millum trol og húk, skulu tryggja ein flølbroyttan flota, ið gagnnýtir ymisku partar av tilfeinginum og samstundis varðveitir og mennir søguligar royndir og vinnugrundarlagið á ymisku plássum.
• Lógin um vinnuligan fiskiskap eigur at tryggja at útróðararflotin ikki verður gjørdir um til línuskip, tí hetta kemur at økja munandi um veiðutrýsti, serliga á tosk og hýsu. Hetta tekur nú grundarlagi undan verandi línuskipaflota, um tey vera fleiri í tali. Herafturat kemur at tann havgangandi útróðrarflotin eisini er við hvørva.
• Sambært lógina um vinnuliga fiskiskap § 8 stk. 3. kunnu bert tvey upprunaloyvir leggjast saman til eitt loyvi. Hetta skuldi gjørt at tað ikki bar til at faa nýggj línuskipa loyvir við leggja tveir útróðrarbátar saman, uttan at lógin verður brotin.
Síðani Heilárs økisfriðingarnar og lógin ”um vinnuligan fiskiskap” komu í gildi, hevur tað gingist væl við fiskarríðnum á Føroya grunninum. Tí kann tað ikki verða nøkur skilagóð loysn at tosa um eina nýggja skipan í dag.
Tað at sokallaðir serfrøðingar og ávísir politikkara, eru farnir at tosa um at gera eina nýggja skipan við fiskidaga banka, kunnu vit takka teimun fyri, sum hava umsiti lógina til politisk endamál. Har ikki øll hava verið líka fyri lógini. Eg kenni dømir har tað hevur verið nokta monnum at skifta eitt 40 ára gamalt línuskip út við eitt nýggjari skip av somu stødd.
Tað sum øsir fólk upp ímóti hesu skipan, er tann søla sum fer fram av fiskiloyvum til svimlandi prísir. Hetta kemur at gera at fiskirættindini verða samlað á nakrar ávísar hendur, sum fara av stað við rættinum til landgrunninum. Tað verða neyvan vanligir fiski –og útróðrarmenn sum klara hesa kapping tá frálíður. Tað eru serlig strámenn fyri útlensk áhugamál, sum fara at gerða íløgur í fiskirættindi, og reka útróðrar og –fiskimenn burtur av grunninum, sum í dag eiga skip og bátar sjálvir.
Vit eiga heldur at rudda upp í verandi lóg.
Heini O. Heinesen, fyrrv. løgtingsm. Heimasíða mín: http://heima.olivant.fo/~hoyh/